Sông Ni-liên-thuyền và nơi tưởng niệm nàng Sujata

Sông Ni-liên-thuyền được sách sử ghi lại gắn liền với sự kiện sau khi sa môn Cồ-đàm từ bỏ lối từ khổ hạnh, ép xác, Ngài đã tắm tại dòng sông này. Đoàn đến thăm đền tưởng niệm sự kiện này vào một chiều tà. Vị trí ngôi đền cách đường lộ vài trăm mét, đi bộ mất khoảng mươi phút, đường đi chỉ là cái bờ ruộng nhỏ vừa một người đi, hai bên là cách đồng hoa cải vàng óng, thơ mộng. Nói là đền nhưng thật ra nó rất nhỏ, như một căn nhà nhỏ, không vách, bên trong thờ bức tượng sa môn Cồ đàm đang cầm bình bát thả xuống dòng sông, Ngài phát nguyện rằng, nếu đời này ta tu đắc đạo thì chiếc bình bát khi thả xuống sông sẽ trôi ngược dòng. Và màu nhiệm thay, khi ngài thả chiếc bình bát xuống sông, chiếc bình bát đã trôi ngược dòng nước. Quả thật, không bao lâu sau đó, với sự nổ lực, với sự quyết tâm cao độ, Ngài đã chứng đạo dưới cội Bồ đề.
Đoàn tiếp tục ghé qua thăm miếu Sujata, nơi kỷ niệm nàng suyata dâng bát sữa khi sa môn Cồ đàm kiệt sức, ngã quỵ lúc ngài vừa rời khỏi núi khổ hạnh. Bên trong ngôi đền nhỏ này cũng có thờ bức tường sa môn cồ đàm và tượng nàng Sujata tư thế đang quỳ dâng bát sữa. Lúc này, trời chạng vạng tối. Đoàn tiến vào bên trong thắp nén hương tưởng niệm nàng Sujata, một người thiếu nữ nghèo đã có sự đóng góp cực kì quan trọng đối với Đức Phật. Nếu không có bát sữa ngọt ngào ấy, Sa môn Cồ đàm đã bỏ thân nơi cát bụi quan hà khi sức tàn lực kiệt sau nhiều năm ép xác khổ hạnh. Chính vì sự đóng góp quan trọng này, người ta cũng đã dựng cho nàng một ngôi mộ xứng đáng ngay tại nơi ở của nàng. Đoàn cũng dành chút thời gian đến đó viếng thăm và chụp hình lưu niệm.
Đoàn dự kiến đến thăm nơi đức Phật nhận bó cỏ cát tường do chàng thanh niên Sotthiyo dâng tặng nhưng trời đã sụp tối. Thôi Đành lỡ hẹn duyên khác vậy. Theo sử liệu, sau khi thọ dụng bát cháo sữa của nàng mục nữ Sujātā, Bồ-tát Siddhattha đã lên đường hướng đến cội bồ-đề. Trên đường đi, gặp chàng thanh niên tên là Sotthiyo đang gánh cỏ đem bán (tiṇahāraka), sau khi nhận biết (ñatvā)Ngài là một bậc Đại nhân (mahāpurisa), nên anh ta đã cúng dường tám bó cỏ. Bồ-tát nhận cỏ và đi về cây bồ-đề. Sau khi cân nhắc phương hướng, Ngài đã trải cỏ làm tòa dưới gốc bồ-đề và dũng mãnh phát nguyện: “Cho dù da thịt, gân, xương trở nên khô cằn, máu trong thân này dẫu có cạn kiệt, nhưng nếu không đạt đạo, Ta quyết không rời chỗ này”.